Rechtuit

Al dat geklaag bij justitie

Geschreven door Hugo Lamon

LAMON op woensdag

Mr. Hugo LAMON is advocaat aan de balie Limburg en bestuurder en woordvoerder van de Orde van Vlaamse Balies.
Iedere woensdag maakt hij op Jubel een beschouwing over justitie.

Manuela Cadelli, de flamboyante voorzitster van de (Franstalige) “Association syndicale des magistrats” had de magistratuur gemobiliseerd  voor “un rassemblement” op 20 maart voor het Brussels justitiepaleis. De betoging van voornamelijk Franstalige magistraten in toga diende om de publieke opinie te overtuigen van “les menaces qui pèsent sur l’institution judiciaire”. Er was beduidend minder volk aanwezig dan op de vorige betoging van drie jaar geleden. Misschien moet mevrouw Cadelli eens het jongste nummer lezen van het Nederlandse “Advocatenblad”. Dat zeer gerespecteerde tijdschrift zet een Belgisch magistraat op de cover met de voor ons allicht verbazende titel: “België wijst de weg”. In het hoofdartikel wordt er op gewezen dat Nederland experimenteert met eenvoudige procedures om burenruzies en vechtscheidingen te beslechten, om dan met de gekende Nederlandse nuchterheid te besluiten: “De Belgen experimenteren niet, die zijn al eeuwenlang vertrouwd met de vrederechter”. Uit de reportage, waarbij de Beringse vrederechter Chris Huysmans werd gevolgd, kan je – nog steeds volgens de hoofdredacteur – “niet anders dan concluderen dat het systeem (in België) prima werkt”.

Ook in Nederland wordt geklaagd. De Nederlandse advocatuur is er op ramkoers met de politieke wereld over de “rechtsbijstand”, de Nederlandse variant van onze juridische tweedelijnsbijstand (of “pro deo”). Uit een rapport bleek dat het jaarlijks budget van €400 miljoen jaarlijks zou moeten worden opgetrokken met €127 miljoen “om advocaten in staat te stellen tegen een redelijke vergoeding rechtzoekenden te ondersteunen”. Na een betoging van advocaten in toga en twee hoorzittingen gevolgd door een debat in het Nederlands parlement, is er nog geen beslissing over die financiering.  Dat steekt schril af tegen de wijze waarop de zaken bij ons in België verliepen. Tijdens de besprekingen over de begrotingscontrole besliste de ministerraad dat het jaarlijks budget van € 75 miljoen met €16 miljoen zou worden opgetrokken en waarbij de vraag of de advocaten hierop btw moeten aanrekenen werd geparkeerd naar later. Hier dus geen betogingen en parlementaire besprekingen, laat staan maatschappelijk debat, maar toch vooruitgang. Mogen we  daar toch wat waakzaam positief over zijn?

Wie een beetje volgt wat er in de Franse juridische wereld gebeurt, ontdekt daar ook veel onvrede. De Franse minister van justitie wil een eerder ingezette beweging van de hervorming van het gerechtelijk landschap verder zetten. De Franse media berichtten over het protest van magistraten- en advocatenvakbonden die opriepen tot een “journée justice morte” (de dag van de dode justitie) op 30 maart. De krant Le Monde had het onder meer over de betoging in Tarascon, een gemeente van 15.000 inwoners, waar de rechtbank in het kader van een performantere organisatie zou sluiten. De protesterende advocaten en magistraten vinden het ongehoord dat die rechtbank moet sluiten terwijl er al sinds Clovis (500 na Chr.) recht wordt gesproken. Het argument van de traditie klinkt vertrouwd, ook bij ons. Het blijkt ook hier moeilijk om de door Napoleon ingevoerde gerechtelijke indeling aan te passen. De balies van Antwerpen, Mechelen en Turnhout beslisten om samen te vloeien en vanaf 1 september te opereren als “balie provincie Antwerpen”. Ook in West-Vlaanderen lijkt een fusieoperatie in de stijgers te staan, al moeten de algemene vergaderingen van de respectievelijke balies (Brugge, Kortrijk, Veurne  en Ieper) hierover op 24 april hun fiat geven (in Veurne besliste de algemene vergadering al unaniem om met de fusie in te stemmen). De balie slaagt er dus in om stappen te zetten in de modernisering van de structuren. Positief, toch?

Wie in de juridische wereld positief wil denken, moet niet altijd op applaus rekenen. Dat ondervond de Orde van Vlaamse Balies naar aanleiding van de discussies over het wetsontwerp inzake woonstbetredingen (zie hier mijn blog van 14 maart over dat ontwerp). De vraag of een illegaal in een woning kan worden opgepakt verdeelt de politieke wereld. De bespreking in het parlement werd opgeschort na kritiek van onder meer de advocatenordes op de juridische kwaliteit van het regeringsontwerp. De Orde van Vlaamse Balies wilde echter niet enkel kritiek geven en zonder zich uit te spreken over de opportuniteit van de voorgestelde maatregel (dat is een politieke keuze waarover het parlement moet beslissen) juridische denkpistes aanreiken die de toets met de grondrechten kunnen doorstaan. Dat zorgde, met enige vertraging, voor hevige kritiek van de voorzitter van de Ordre des Barreaux Francophones et Germanophone in La Libre Belgique, die geen oren heeft naar een positieve invalshoek en de OVB verwijt onder de invloed te staan van “certains courants nationalistes” (sic). Vandaag verschijnt er in dezelfde krant een repliek met een oproep tot een constructieve benadering.

Hugo LAMON

Mr. Hugo LAMON is advocaat aan de balie Limburg en bestuurder en woordvoerder van de Orde van Vlaamse BaliesIedere woensdag maakt hij op Jubel een beschouwing over justitie.

Lees hier alle artikels van ‘LAMON op woensdag’.

1 Comment

  • Zeer hooggeachte meester,

    De tweedelijns juridische bijstand biedt soelaas voor nogal wat rechtzoekenden. Staat U mij toe om de problematiek van de voorfinanciering van de experten in vraag te stellen. Iemand die in aanmerking komt voor de tweedelijnsbijstand heeft per definitie een zeer beperkt inkomen. Graag uw mening,
    Hoogachtend, Jos Geukens

Opmerking plaatsen

X